සාමා සහ නිරමා

සාම සහ නිරාම සංකල්පය දෝෂ වලට පමණක් සීමා නොවේ. ආයුර්වේදය මෙම වෙනස ධාතු (පටක) සහ මාල (අපද්‍රව්‍ය) යන දෙකටම ව්‍යාප්ත කරන අතර, සායනික තක්සේරුවේදී එය වැදගත් සලකා බැලීමක් බවට පත් කරයි.

A ධාතු අමා සමඟ සම්බන්ධ වන විට, එය සම ධාතු හෝ සම දුෂ්‍ය ලෙස හැඳින්වේ. එවැනි අවස්ථාවන්හිදී, පටක තවදුරටත් සාමාන්‍යයෙන් ක්‍රියා නොකරන අතර අනුරූප ධාතු ප්‍රදෝෂජ විකාරයට සමාන ලක්ෂණ පෙන්වීමට පටන් ගත හැකිය. චිකිත්සක දෘෂ්ටිකෝණයකින්, මෙම වෙනස වැදගත් වන්නේ පටක-පෝෂණ හෝ පටක-විශේෂිත මැදිහත්වීම් බොහෝ විට සීමිත ප්‍රතිඵල ලබා දෙන අතර අමා පවතින බැවිනි. එබැවින් මූලික අවධානය යොමු වන්නේ අමා පචනා සහ ගැඹුරු පටක සම්බන්ධ වීමට පෙර පරිවෘත්තීය ක්‍රියාකාරිත්වය යථා තත්ත්වයට පත් කිරීම කෙරෙහි ය.

මාලා සඳහා ද ඒ හා සමාන වෙනසක් විස්තර කෙරේ. මළපහ, මුත්‍රා සහ අනෙකුත් අපද්‍රව්‍ය ද සම හෝ නිරම තත්වයක පැවතිය හැකි අතර එය අමා පැවතීම මත රඳා පවතී.

සම පුරිෂ (අමා සමඟ සම්බන්ධ මළපහ) සාමාන්‍යයෙන් බර, ඇලෙන සුළු, දුර්ගන්ධයක් ඇති සහ දුර්වල ලෙස සෑදී ඇත. එය බොහෝ විට ආටෝපා (බඩවැල්වල ගුගුරමින්), විෂ්ටාම්බ (ජීර්ණය නොකළ ද්‍රව්‍ය රඳවා තබා ගැනීම), ෂූල (උදරයේ වේදනාව) සහ ප්‍රසේකා (අධික ලෙස කෙළ ගැසීම) වැනි රෝග ලක්ෂණ සමඟ ඇත. ඊට වෙනස්ව, මෙම ආශ්‍රිත රෝග ලක්ෂණ සාමාන්‍යයෙන් නිරපේක්ෂ තත්වයකදී නොපවතී. සම මාලා ගිලී යාමට නැඹුරු විය හැකි අතර නිරපේක්ෂ මාලා පාවී යා හැකිය. කෙසේ වෙතත්, මෙම සොයාගැනීම් නිරපේක්ෂ ලෙස නොසැලකේ. මළපහ අනුකූලතාවයේ, ජල අන්තර්ගතයේ සහ කෆා සම්බන්ධයේ වෙනස්කම් මෙම නිරීක්ෂණ වෙනස් කළ හැකිය. මේ හේතුව නිසා, ආයුර්වේද රෝග විනිශ්චය තනි ලකුණක් මත රඳා නොපවතී. සමස්ත සායනික චිත්‍රය, විශේෂයෙන් ආහාර ජීර්ණ තත්ත්වය සහ ඒ ආශ්‍රිත රෝග ලක්ෂණ, ඕනෑම හුදකලා නිරීක්ෂණයකට වඩා වැදගත් වේ.

ධාතු සහ මාලා හි සාම සහ නිරම තත්වයන් හඳුනා ගැනීම වෛද්‍යවරයාට අමා සම්බන්ධ වීමේ ගැඹුර තේරුම් ගැනීමට සහ ප්‍රතිකාර පරිවෘත්තීය නිවැරදි කිරීමකින් ආරම්භ කළ යුතුද නැතහොත් වඩාත් නිශ්චිත මැදිහත්වීම් වෙත කෙලින්ම යා යුතුද යන්න තීරණය කිරීමට උපකාරී වේ.